Wandelpad Cruz de los Panaderos

Beschrijving van de route Dit wandelpad loopt door een bergachtig gebied —de Sierra de Albayate— dat van groot natuurbelang is, maar ook de archeologische en etnografische waarden zijn niet minder belangrijk; deze laatste bevinden zich in een onomkeerbaar proces van verdwijning. Naast de aanwezigheid van planten- en diersoorten die kenmerkend zijn voor het mediterrane bos, kunnen we tijdens de tocht unieke geologische formaties bewonderen, zoals het travertijnplatform of -balkon van La Huertezuela (een zeer kleine versie van de Tajo del Adarve in Priego) of diverse ontsluitingen van magmatisch gesteente, die zich duidelijk onderscheiden van de overheersende kalksteen waaruit het grootste deel van het gebergte bestaat; hieruit is groengele zand afkomstig dat veelvuldig werd gebruikt in de traditionele metselkunst. De belangrijkste plaatsnaam van het gebied is Peñas Doblas, een verwijzing naar de aanwezigheid van een middeleeuwse Andalusische archeologische vindplaats, uit de 9e en 10e eeuw, die deel uitmaakte van het verzet van de streek tegen de vestiging van de Umayyadische staat van Córdoba, vertegenwoordigd door de islamitische stad Priego (madinat Baguh). Deze landelijke nederzetting, die inmiddels verlaten is, komt in de historische documentatie uit de 18e en 19e eeuw voor als Ciudad of Prado de Obras, een verwijzing naar de muren en bouwwerken die toen nog zichtbaar waren. De ontwikkeling van de plaatsnaam zou volgens deze bronnen als volgt zijn verlopen: De Obras — Dobras — Doblas. De etnografie levert op deze route mooie voorbeelden van volksarchitectuur op, die tegenwoordig in ruïnes liggen of niet meer in gebruik zijn, waaronder met name boerderijen, dorsplaatsen (zoals die van de boerderij ‘Las Eras Altas’) en bronnen, waarvan sommige zijn opgetrokken in cyclopische bouwstijl die doet denken aan het prehistorische megalithisme. Het verdwenen kruis van de bakkers is nog een voorbeeld van deze bergtraditie, in dit geval verbonden met de volksvroomheid. Op deze plek kwamen in de jaren van de ‘estraperlo’ (illegale handel), na de Burgeroorlog, bakkers uit de omgeving van Priego en Algarinejo bijeen om meel te verhandelen. De historische paden zijn verbreed of zodanig gewijzigd dat ze zijn verdwenen, met uitzondering van de smalle paden voor het verkeer van vee, dieren en mensen (die niet geschikt zijn voor rijtuigen) die dwars door het gebergte lopen, gebruikmakend van de bergpassen, en die hun oorsprong vinden in de Middeleeuwen. Onze route loopt gedeeltelijk over een van deze eeuwenoude paden.